MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten

Gunther Van Ryckegem; Joost Vanoverbeke; Frank Van de Meutter; Bart Vandevoorde; Amber Mertens; Wim Mertens; Alexander Van Braeckel; Gerlinde Van Thuyne; Rhea Maesele; Vincent Smeekens; Koen Thibau; Olja Bezdenjesnji; Dimitri Buerms; Ada Coudenys; Nico De Regge; Kenny Hessel; Charles Lefranc; Jan Soors; Frederic Van Lierop

doi:10.21436/inbor.135546610

MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten

Onderzoeksoutput: Boek/rapport › Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek

234 Downloads (Pure)

Uittreksel

De nieuwste rapportage over de monitoring van het Schelde-estuarium (MONEOS) toont verschillende ontwikkelingen. De meeste leefgebieden in de lagere Schelde blijven stabiel, terwijl stroomopwaarts het schor toeneemt en het totale estuariumoppervlak groeit door natuuruitbreidingen (Sigmaplan). Een opvallend effect is de verzilting, waardoor zoetwaterschorren brakker worden. Dit resulteert in minder bos en zoetwaterplanten, maar meer brakke rietvegetatie.

In 2023 zagen we een recordaantal bodemdieren (uitgedrukt in biomassa) sinds de start in 2008. Dit kan verband houden met een recente daling in het aantal garnalen en steurgarnalen. Die prederen op bodemdieren, vooral in de overgangszone van zout naar zoet.

In 2024 noteerden we bij de vissen het laagste aantal soorten sinds 2009. Spiering is opnieuw weinig aanwezig, maar er zijn recordaantallen grondels en we vingen een nieuwe, niet-inheemse soort: de shimofurigrondel. Positief is dat de langetermijndaling van overwinterende watervogels is gekeerd. Die duidelijke toename hangt samen met de stijging van het aantal bodemdieren.

Tot slot neemt de erosie van de oevers toe, met intensivering in de zoete zone in 2025. Nader onderzoek is hier nodig.

Oorspronkelijke taal	Nederlands

Uitgeverij	Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek
Aantal pagina’s	265
DOI's	https://doi.org/10.21436/inbor.135546610
Publicatiestatus	Gepubliceerd - 2025

Publicatie series

Naam	Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek
Nr.	73

Thematische Lijst 2020

Water

Toegang verkrijgen tot document

10.21436/inbor.135546610

VanRyckegem_etel_2025_MONEOStoestandZeeschelde2024!!Final published version, 97,5 MB

Dit citeren

Van Ryckegem, G., Vanoverbeke, J., Van de Meutter, F., Vandevoorde, B., Mertens, A., Mertens, W., Van Braeckel, A., Van Thuyne, G., Maesele, R., Smeekens, V., Thibau, K., Bezdenjesnji, O., Buerms, D., Coudenys, A., De Regge, N., Hessel, K., Lefranc, C., Soors, J., & Van Lierop, F. (2025). MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten. (Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek; Nr. 73). Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. https://doi.org/10.21436/inbor.135546610

Van Ryckegem, Gunther ; Vanoverbeke, Joost ; Van de Meutter, Frank et al. / MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024 : Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten. Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, 2025. 265 blz. (Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek; 73).

@book{174c480adab4408f83edb41825c49b93,

title = "MONEOS ‐ ge{\"i}ntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten",

abstract = "De nieuwste rapportage over de monitoring van het Schelde-estuarium (MONEOS) toont verschillende ontwikkelingen. De meeste leefgebieden in de lagere Schelde blijven stabiel, terwijl stroomopwaarts het schor toeneemt en het totale estuariumoppervlak groeit door natuuruitbreidingen (Sigmaplan). Een opvallend effect is de verzilting, waardoor zoetwaterschorren brakker worden. Dit resulteert in minder bos en zoetwaterplanten, maar meer brakke rietvegetatie. In 2023 zagen we een recordaantal bodemdieren (uitgedrukt in biomassa) sinds de start in 2008. Dit kan verband houden met een recente daling in het aantal garnalen en steurgarnalen. Die prederen op bodemdieren, vooral in de overgangszone van zout naar zoet. In 2024 noteerden we bij de vissen het laagste aantal soorten sinds 2009. Spiering is opnieuw weinig aanwezig, maar er zijn recordaantallen grondels en we vingen een nieuwe, niet-inheemse soort: de shimofurigrondel. Positief is dat de langetermijndaling van overwinterende watervogels is gekeerd. Die duidelijke toename hangt samen met de stijging van het aantal bodemdieren. Tot slot neemt de erosie van de oevers toe, met intensivering in de zoete zone in 2025. Nader onderzoek is hier nodig. ",

author = "\{Van Ryckegem\}, Gunther and Joost Vanoverbeke and \{Van de Meutter\}, Frank and Bart Vandevoorde and Amber Mertens and Wim Mertens and \{Van Braeckel\}, Alexander and \{Van Thuyne\}, Gerlinde and Rhea Maesele and Vincent Smeekens and Koen Thibau and Olja Bezdenjesnji and Dimitri Buerms and Ada Coudenys and \{De Regge\}, Nico and Kenny Hessel and Charles Lefranc and Jan Soors and \{Van Lierop\}, Frederic",

year = "2025",

doi = "10.21436/inbor.135546610",

language = "Nederlands",

series = "Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek",

publisher = "Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek",

number = "73",

address = "Belgi{\"e}",

}

Van Ryckegem, G , Vanoverbeke, J , Van de Meutter, F , Vandevoorde, B, Mertens, A, Mertens, W , Van Braeckel, A , Van Thuyne, G , Maesele, R , Smeekens, V , Thibau, K, Bezdenjesnji, O, Buerms, D , Coudenys, A , De Regge, N , Hessel, K , Lefranc, C , Soors, J & Van Lierop, F 2025, MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten. Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, nr. 73, Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. https://doi.org/10.21436/inbor.135546610

MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten. / Van Ryckegem, Gunther ; Vanoverbeke, Joost ; Van de Meutter, Frank et al.
Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, 2025. 265 blz. (Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek; Nr. 73).

Onderzoeksoutput: Boek/rapport › Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek

TY - BOOK

T1 - MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024

T2 - Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten

AU - Van Ryckegem, Gunther

AU - Vanoverbeke, Joost

AU - Van de Meutter, Frank

AU - Vandevoorde, Bart

AU - Mertens, Amber

AU - Mertens, Wim

AU - Van Braeckel, Alexander

AU - Van Thuyne, Gerlinde

AU - Maesele, Rhea

AU - Smeekens, Vincent

AU - Thibau, Koen

AU - Bezdenjesnji, Olja

AU - Buerms, Dimitri

AU - Coudenys, Ada

AU - De Regge, Nico

AU - Hessel, Kenny

AU - Lefranc, Charles

AU - Soors, Jan

AU - Van Lierop, Frederic

PY - 2025

Y1 - 2025

N2 - De nieuwste rapportage over de monitoring van het Schelde-estuarium (MONEOS) toont verschillende ontwikkelingen. De meeste leefgebieden in de lagere Schelde blijven stabiel, terwijl stroomopwaarts het schor toeneemt en het totale estuariumoppervlak groeit door natuuruitbreidingen (Sigmaplan). Een opvallend effect is de verzilting, waardoor zoetwaterschorren brakker worden. Dit resulteert in minder bos en zoetwaterplanten, maar meer brakke rietvegetatie. In 2023 zagen we een recordaantal bodemdieren (uitgedrukt in biomassa) sinds de start in 2008. Dit kan verband houden met een recente daling in het aantal garnalen en steurgarnalen. Die prederen op bodemdieren, vooral in de overgangszone van zout naar zoet. In 2024 noteerden we bij de vissen het laagste aantal soorten sinds 2009. Spiering is opnieuw weinig aanwezig, maar er zijn recordaantallen grondels en we vingen een nieuwe, niet-inheemse soort: de shimofurigrondel. Positief is dat de langetermijndaling van overwinterende watervogels is gekeerd. Die duidelijke toename hangt samen met de stijging van het aantal bodemdieren. Tot slot neemt de erosie van de oevers toe, met intensivering in de zoete zone in 2025. Nader onderzoek is hier nodig.

AB - De nieuwste rapportage over de monitoring van het Schelde-estuarium (MONEOS) toont verschillende ontwikkelingen. De meeste leefgebieden in de lagere Schelde blijven stabiel, terwijl stroomopwaarts het schor toeneemt en het totale estuariumoppervlak groeit door natuuruitbreidingen (Sigmaplan). Een opvallend effect is de verzilting, waardoor zoetwaterschorren brakker worden. Dit resulteert in minder bos en zoetwaterplanten, maar meer brakke rietvegetatie. In 2023 zagen we een recordaantal bodemdieren (uitgedrukt in biomassa) sinds de start in 2008. Dit kan verband houden met een recente daling in het aantal garnalen en steurgarnalen. Die prederen op bodemdieren, vooral in de overgangszone van zout naar zoet. In 2024 noteerden we bij de vissen het laagste aantal soorten sinds 2009. Spiering is opnieuw weinig aanwezig, maar er zijn recordaantallen grondels en we vingen een nieuwe, niet-inheemse soort: de shimofurigrondel. Positief is dat de langetermijndaling van overwinterende watervogels is gekeerd. Die duidelijke toename hangt samen met de stijging van het aantal bodemdieren. Tot slot neemt de erosie van de oevers toe, met intensivering in de zoete zone in 2025. Nader onderzoek is hier nodig.

U2 - 10.21436/inbor.135546610

DO - 10.21436/inbor.135546610

M3 - Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek

T3 - Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek

BT - MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024

PB - Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek

ER -

Van Ryckegem G , Vanoverbeke J , Van de Meutter F , Vandevoorde B, Mertens A, Mertens W et al. MONEOS ‐ geïntegreerd datarapport INBO: toestand Zeeschelde 2024: Monitoringsoverzicht en 1ste lijnsrapportage Geomorfologie, diversiteit Habitats en diversiteit Soorten. Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, 2025. 265 blz. (Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek; 73). doi: 10.21436/inbor.135546610